ΑΝΑΖΗΤΩΝΤΑΣ ΤΟΥΣ ΑΡΜΕΝΙΟΥΣ ΣΕ ΒΑΛΚΑΝΙΑ, Μ. ΑΝΑΤΟΛΗ ΚΑΙ ΚΑΥΚΑΣΟ

Ο Άγγλος ταξιδιωτικός συγγραφέας του «A Far Country: Travels in Ethiopia», Φίλιπ Μάρσντεν, στα τέλη της δεκαετίας του `80, περιπλανώμενος στους λόφους της Ανατολικής Τουρκίας, βρίσκει τυχαία ένα ανθρώπινο οστό, ανάμεσα σε σωρούς ερειπίων, και ένας ντόπιος βοσκός με νοήματα του εξηγεί πως πρόκειται για Ερμενί, Αρμενίους, ενώ ένα χρόνο αργότερα στη Συρία, ένας γερο-Αρμένιος δικηγόρος του μιλάει για τις σφαγές των Αρμενίων το 1915-16 από τους Τούρκους.
Το ενδιαφέρον του για τους Αρμενίους μετατρέπεται σε επίμονη αναζήτηση, σε έμμονη ιδέα, πράγμα που τον οδηγεί στην απόφαση πραγματοποίησης ενός ασυνήθιστου και συναρπαστικού ταξιδιού.
Ενός μοναχικού ταξιδιού με μόνα εφόδια λίγα χρήματα στην τσέπη, ένα σακίδιο στον ώμο κι ένα ζευγάρι χοντρές μπότες για πεζοπορία. Διασχίζει τα σύνορα δεκαεπτά χωρών της Μ. Ανατολής και της Α. Ευρώπης ψάχνοντας τις διασκορπισμένες κοινότητες του αρμενικού λαού, ενός λαού που πεισματικά επιβιώνει ύστερα από ένα ολοκαύτωμα, ενός λαού από τους πιο ιδιόμορφους και αινιγματικούς στην ιστορία. Αναζητεί το λαμπρό παρελθόν τους και τον ξεχωριστό πολιτισμό τους και συναντάει την απέραντη φιλοξενία τους, την εκπληκτική αντοχή τους, το δημιουργικό και καινοτόμο πνεύμα τους που αποτελεί συστατικό στοιχείο της ύπαρξής τους, και που βαθιά επηρέασε τους γειτονικούς λαούς.
Το οδοιπορικό αυτό που ο αναγνώστης κρατάει στα χέρια του είναι ο απολογισμός αυτού του μεγάλου και δύσκολου ταξιδιού, το οποίο τον οδήγησε ως τον μακρινό και μυστηριώδη Καύκασο και του αποκάλυψε το μυστικό των Αρμενίων, οι οποίοι παγιδευμένοι ανάμεσα σε δύο αυτοκρατορίες, τη ρωσική και την οθωμανική, ανάμεσα σε δύο αντιμαχόμενες θρησκείες και ιδεολογίες, κατάφεραν να επιβιώσουν, και επιβιώνουν ως σήμερα, αφήνοντας έντονα παλαιά και νωπά ίχνη στο πέρασμα των αιώνων. Η ευρυμάθεια του συγγραφέα, το ανήσυχο πνεύμα του, το λεπτό του χιούμορ, ο πλούτος των ιστορικών, πολιτικών, πολιτιστικών και γεωγραφικών του πληροφοριών, μετατρέπουν το οδοιπορικό αυτό, από ένα απλό αφήγημα