Η ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΤΟΥ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΔΙΑΦΩΤΙΣΜΟΥ

Ο Νεοελληνικός Διαφωτισμός (περίπου 1730-1830) υπήρξε ένα κίνημα αποφασιστικό για τη διαμόρφωση της νεοελληνικής παιδείας. Μολονότι κατά την περίοδο αυτή δεν εμφανίστηκαν πολλοί εξειδικευμένοι παιδαγωγοί, οι οποίοι να ασχολήθηκαν αποκλειστικά με τα προβλήματα της αγωγής και της μόρφωσης, εντούτοις υπήρξαν επιφανείς λόγιοι και διδάσκαλοι, που συμπεριέλαβαν στα ενδιαφέροντά τους παιδαγωγικούς προβληματισμούς και στα συγγράμματά τους έθιξαν παιδαγωγικά ζητήματα. Μερικοί μάλιστα έγραψαν ειδικές παιδαγωγικές πραγματείες και εγχειρίδια. Σε κάθε περίπτωση, όλες αυτές οι προσωπικότητες υπήρξαν «παιδαγωγοί» και «διδάσκαλοι του γένους» με την ευρύτερη έννοια, γιατί με το έργο τους επιδίωξαν την κοινωνική, πνευματική και ηθική παιδαγωγία και το φωτισμό των ελλήνων, με απώτερο στόχο (για τους περισσότερους τουλάχιστον) την ανάληψη ενός εθνικού απελευθερωτικού αγώνα. Στα μελετήματα αυτού του βιβλίου καταβάλλεται προσπάθεια να αναδειχθούν και να φωτιστούν ορισμένες παιδαγωγικές, διδακτικές αλλά και αισθητικές πτυχές του έργου σημαντικών εκπροσώπων του Νεοελληνικού Διαφωτισμού (Αδ. Κοραής, Δημ. Δάρβαρης, Σπ. Βλαντής κ.α.), οι οποίες αιτιολογούν την αυτονομία ή την ιδιαιτερότητα του πνευματικού αυτού κινήματος, καθώς και τη σημασία του για τη νεοελληνική παιδεία.